ദുബായ്: മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ കടുത്ത യുദ്ധസാഹചര്യത്തിന് അറുതി വരുത്താനായി നിർണ്ണായകമായ നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു. അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള ഉന്നതതല വെടിനിർത്തൽ ചർച്ചകൾക്കായി യുഎസ് വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി വാൻസ് പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് തിരിച്ചു. അതേസമയം, അയൽരാജ്യമായ ലബനനുമായി നേരിട്ടുള്ള ചർച്ചകൾ നടത്താൻ ഇസ്രായേൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹു അനുമതി നൽകി. ഹിസ്ബുള്ളയെ നിരായുധീകരിക്കുകയും ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിൽ സമാധാനപരമായ ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുകയുമാണ് ഈ ചർച്ചയുടെ ലക്ഷ്യം. വാഷിംഗ്ടണിലായിരിക്കും ഇസ്രായേൽ-ലബനൻ ചർച്ചകൾ നടക്കുകയെന്നാണ് പ്രാഥമിക റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
വെടിനിർത്തൽ കരാറിനായുള്ള ശ്രമങ്ങൾ നടക്കുമ്പോഴും മേഖലയിൽ സംഘർഷം തുടരുന്നത് ആശങ്കയുണ്ടാക്കുന്നുണ്ട്. ലബനനിൽ ഇസ്രായേൽ നടത്തിയ ആക്രമണങ്ങളിൽ 300-ലധികം പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടതായാണ് റിപ്പോർട്ട്. യുദ്ധം തുടങ്ങിയതിന് ശേഷമുള്ള ഏറ്റവും രക്തരൂഷിതമായ ദിനങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു ഇത്. ഹിസ്ബുള്ളയെ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ നിർത്താതെ സമാധാന ചർച്ചകൾക്ക് പ്രസക്തിയില്ലെന്ന് ഇറാൻ അനുകൂല മാധ്യമങ്ങൾ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. ഇതിനിടയിൽ, കുവൈത്തിന് നേരെ വ്യാഴാഴ്ച രാത്രി ഡ്രോൺ ആക്രമണം ഉണ്ടായതും സ്ഥിതിഗതികൾ വഷളാക്കി. ഇറാന്റെ വിപ്ലവ ഗാർഡുകൾ ഈ ആക്രമണത്തിൽ തങ്ങൾക്ക് പങ്കില്ലെന്ന് അറിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഇറാൻ ഏർപ്പെടുത്തിയ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ആഗോള സാമ്പത്തിക രംഗത്തെ പിടിച്ചുകുലുക്കുകയാണ്. ലോകത്തിലെ എണ്ണ വ്യാപാരത്തിന്റെ 20 ശതമാനത്തോളം കടന്നുപോകുന്ന ഈ പാത അടച്ചതോടെ എണ്ണവില ബാരലിന് 97 ഡോളറായി ഉയർന്നു. യുദ്ധം തുടങ്ങിയതിന് ശേഷം എണ്ണവിലയിൽ 30 ശതമാനത്തിലധികം വർദ്ധനവാണുണ്ടായത്. “ഇറാൻ ഈ പാതയിലൂടെയുള്ള കപ്പൽ ഗതാഗതം തടയുന്നത് അംഗീകരിക്കാനാവില്ല,” എന്ന് അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് പ്രതികരിച്ചു. നിലവിൽ 230-ഓളം എണ്ണക്കപ്പലുകൾ കടലിടുക്ക് കടക്കാനായി കാത്തുനിൽക്കുകയാണ്.
മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ സമാധാന ചർച്ചകളിൽ ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതിയെന്നത് ഒരു പ്രധാന തർക്കവിഷയമാണ്. ഇറാന്റെ പക്കലുള്ള സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച യുറേനിയം നീക്കം ചെയ്യണമെന്ന് അമേരിക്ക ആവശ്യപ്പെടുമ്പോൾ, യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരിക്കാനുള്ള അവകാശം തങ്ങൾക്കുണ്ടെന്നാണ് ഇറാന്റെ നിലപാട്. സമാധാന കരാറിലെ ഈ വ്യവസ്ഥകളിൽ വ്യക്തത വരുത്താൻ വരും ദിവസങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന ചർച്ചകൾ നിർണ്ണായകമാകും. ഹിസ്ബുള്ളയുടെയും ഹമാസിന്റെയും ഭാവി നിലപാടുകളും ഈ ചർച്ചകളുടെ വിജയത്തെ ബാധിക്കും. സമാധാന നീക്കങ്ങൾ വിജയിച്ചില്ലെങ്കിൽ ലോകം ഒരു വലിയ സാമ്പത്തിക മാന്ദ്യത്തിലേക്ക് നീങ്ങുമെന്നാണ് വിദഗ്ധരുടെ മുന്നറിയിപ്പ്.
