വാഷിംഗ്‌ടൺ: വൻകിട കോർപ്പറേറ്റ് കമ്പനികൾ സ്ഥലം ഏറ്റെടുത്ത് വാടക കുത്തനെ കൂട്ടുന്നതും കുടിയൊഴിപ്പിക്കുന്നതും തടയാൻ ഒടുവിൽ താമസക്കാർ തന്നെ കൈകോർക്കുന്നു. അമേരിക്കയിലെ കൊളറാഡോയിലുള്ള ബോൾഡർ കൗണ്ടിയിലെ ‘സാൻ ലാസറോ മൊബൈൽ ഹോം പാർക്ക്’ (San Lazaro Mobile Home Park) എന്ന തങ്ങളുടെ വലിയ ഗ്രാമം 42.5 മില്യൺ ഡോളറിന് (ഏകദേശം 350-ലധികം കോടി രൂപ) ഒന്നിച്ച് വിലയ്ക്ക് വാങ്ങാനാണ് അവിടുത്തെ എണ്ണൂറിലധികം വരുന്ന സാധാരണക്കാരായ താമസക്കാർ ഇപ്പോൾ തയ്യാറെടുക്കുന്നത്.

വഴിത്തിരിവായത് ഒരു ‘പോസ്റ്റ്-ഇറ്റ്’ കുറിപ്പ്

ഈ പാർക്കിൽ 18 വർഷമായി താമസിക്കുന്ന ഡാമിയൻ ടീഗ് എന്ന നേവി മുൻ ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ വാതിലിൽ കഴിഞ്ഞ മാർച്ച് 20-നാണ് ഉടമസ്ഥർ പാർക്ക് വിൽക്കാൻ പോകുന്നു എന്ന ചെറിയൊരു കുറിപ്പ് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്. വൻകിട കമ്പനികൾ സ്ഥലം വാങ്ങിയാൽ വരാനിരിക്കുന്ന അനിശ്ചിതാവസ്ഥയും ഭീമമായ വാടകവർദ്ധനവും ഓർത്ത് മറ്റ് 212 കുടുംബങ്ങളെപ്പോലെ ടീഗും ആദ്യം ഭയന്നു. എന്നാൽ, തന്റെ ആശങ്കകൾക്ക് പരിഹാരം തേടി അദ്ദേഹം നിർമ്മിത ബുദ്ധി ടൂളായ ചാറ്റ്ജിപിടിയുടെ (ChatGPT) സഹായം തേടി. തുടർന്നാണ് കൊളറാഡോയിലെ ഒരു പ്രത്യേക നിയമത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം മനസ്സിലാക്കുന്നത്.

നിയമം നൽകുന്ന സുരക്ഷിതത്വം

കൊളറാഡോ ഉൾപ്പെടെ അമേരിക്കയിലെ 23 സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിലവിലുള്ള നിയമപ്രകാരം, ഇത്തരം മൊബൈൽ ഹോം പാർക്കുകളുടെ ഉടമസ്ഥർ സ്ഥലം വിൽക്കാൻ തീരുമാനിച്ചാൽ അത് ആദ്യം വാങ്ങാനുള്ള നിയമപരമായ അവകാശം (First right of refusal) അവിടെയുള്ള താമസക്കാർക്ക് തന്നെയാണ്. നിയമപ്രകാരം നോട്ടീസ് ലഭിച്ചാൽ ഫണ്ട് കണ്ടെത്താൻ താമസക്കാർക്ക് 120 ദിവസത്തെ സമയം ലഭിക്കും. ജൂലൈ 18 ആണ് സാൻ ലാസറോ നിവാസികൾക്ക് മുന്നിലുള്ള അവസാന തീയതി. അതിനുള്ളിൽ തുക കണ്ടെത്താനായില്ലെങ്കിൽ ഉടമയ്ക്ക് സ്ഥലം മറ്റ് കോർപ്പറേറ്റുകൾക്ക് കൈമാറാം.

കൈകോർത്ത് കമ്മ്യൂണിറ്റിയും ഭരണകൂടവും

ഈ വലിയ ദൗത്യത്തിനായി ഡാമിയൻ ടീഗിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ഒമ്പതംഗ സ്റ്റീയറിംഗ് കമ്മിറ്റി രൂപീകരിച്ച് പ്രവർത്തനങ്ങൾ ആരംഭിച്ചുകഴിഞ്ഞു. 1966-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ പാർക്കിൽ 93 വയസ്സുള്ള വൃദ്ധ മുതൽ നിരവധി സാധാരണക്കാരായ തൊഴിലാളികളും വിദ്യാർത്ഥികളും താമസിക്കുന്നുണ്ട്. പരസ്പരം സഹായിക്കുന്ന ഈ വലിയ കൂട്ടായ്മയെ നിലനിർത്താൻ ബോൾഡർ സിറ്റി അധികൃതരും കൗണ്ടിയും പൂർണ്ണ പിന്തുണ പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. പ്രോപ്പർട്ടിയുടെ യഥാർത്ഥ മൂല്യം കണ്ടെത്താൻ സംയുക്തമായി അപ്പ്രൈസൽ (Appraisal) നടത്താൻ ഭരണകൂടം സമ്മതിച്ചിട്ടുണ്ട്.

തുക സമാഹരിക്കുന്നതിനായി കൊളറാഡോ സ്റ്റേറ്റ് ഹൗസിംഗ് ബോർഡ്, മൊബൈൽ ഹോം പാർക്ക് അക്വിസിഷൻ ഫണ്ട്, ‘തിസിൽ കമ്മ്യൂണിറ്റി ഹൗസിംഗ്’ പോലുള്ള സന്നദ്ധ സംഘടനകൾ, പ്രാദേശിക നിക്ഷേപകർ എന്നിവരെയെല്ലാം താമസക്കാർ സമീപിച്ചുവരികയാണ്.

കണക്കുകളിലെ ആശങ്ക

നിലവിൽ തങ്ങളുടെ മൊബൈൽ ഹോമുകൾ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഭൂമിക്ക് പ്രതിമാസം 1,000 ഡോളറോളമാണ് ഇവർ വാടക നൽകുന്നത്. ഇത് അമേരിക്കയിലെ ശരാശരി വാടകയേക്കാൾ 40 ശതമാനം കുറവാണ്. പുതിയ ഉടമകൾ വന്നാൽ വാടക താങ്ങാനാകാത്ത വിധം വർദ്ധിക്കുമെന്നും, ഈ റെഡിമേഡ് വീടുകൾ മറ്റൊരിടത്തേക്ക് മാറ്റണമെങ്കിൽ തന്നെ 10,000 മുതൽ 20,000 ഡോളർ വരെ ചിലവ് വരുമെന്നതുമാണ് താമസക്കാരെ ഈ സാഹസത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കുന്നത്.

തൊട്ടടുത്തുള്ള ‘സാൻ സൂസി’ എന്ന കമ്മ്യൂണിറ്റി 2021-ൽ ഇത്തരത്തിൽ 3.3 മില്യൺ ഡോളറിന് സ്വന്തം പാർക്ക് വാങ്ങി വിജയിച്ച മാതൃകയാണ് ഇവർക്ക് മുന്നിലുള്ളത്. കൂടാതെ, കഴിഞ്ഞ വർഷം കൊളറാഡോയിൽ തന്നെയുള്ള മറ്റൊരു പാർക്ക് വായ്പകളുടെയും സർക്കാർ ഗ്രാന്റുകളുടെയും സഹായത്തോടെ 42 മില്യൺ ഡോളറിന് താമസക്കാർ വാങ്ങിയിരുന്നു.

വെല്ലുവിളികൾ

താമസക്കാർക്ക് അനുകൂലമായ നിലപാടാണ് ഇപ്പോഴത്തെ ഉടമസ്ഥരായ മിനസോട്ട കമ്പനിയും അവരുടെ അഭിഭാഷകരും സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും സ്ഥലം സ്വന്തമാക്കിയാൽ പിന്നീട് വരുന്ന വലിയ നികുതികൾ, ഇൻഷുറൻസ് തുകകൾ, പഴക്കമുള്ള പൈപ്പ് ലൈനുകളുടെയും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെയും അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ എന്നിവയെല്ലാം താമസക്കാർ തന്നെ കണ്ടെത്തേണ്ടി വരും. എന്നാൽ തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ട ഗ്രാമവും ഒത്തൊരുമയും നിലനിർത്താൻ ഏതറ്റം വരെ പോകാനും തയ്യാറാണെന്നാണ് ഈ ബോൾഡർ നിവാസികൾ ഒരേസ്വരത്തിൽ പറയുന്നത്.