ഡോ. അനിൽ മേനോൻ തന്റെ ആദ്യ അന്താരാഷ്ട്ര ബഹിരാകാശ നിലയ (ISS) യാത്രയ്ക്കായി തയ്യാറെടുക്കുമ്പോൾ, മൂന്ന് ബഹിരാകാശ യാത്രികരുമായി അപൂർവമായൊരു ബന്ധം പങ്കിടുന്നതിന്റെ ആഹ്ലാദത്തിലാണ് കേരളത്തിലെ പാലക്കാട് ജില്ല. എക്സ്പെഡിഷൻ 75-ന്റെ (Expedition 75) ഭാഗമായി എട്ടുമാസം നീളുന്ന ദൗത്യത്തിനായി ജൂലൈ 15-ന് റഷ്യയുടെ സോയൂസ് MS-29 (Soyuz MS-29) പേടകത്തിലാണ് ഇന്ത്യൻ വംശജനായ ഈ നാസ ബഹിരാകാശ യാത്രികൻ യാത്ര തിരിക്കുന്നത്. റോസ്കോസ്മോസ് (Roscosmos) ബഹിരാകാശ യാത്രികരായ പ്യോട്ടർ ഡുബ്രോവ്, അന്ന കിക്കിന എന്നിവരും അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പമുണ്ടാകും. കേരളവുമായി വേരുകളുള്ള ഒരാൾ ആദ്യമായി ബഹിരാകാശത്തേക്ക് കുതിക്കുന്നു എന്നതിനാൽ മലയാളി സമൂഹത്തിന് ഇതൊരു ചരിത്ര നിമിഷമാണ്.

പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ ഒറ്റപ്പാലത്താണ് ഡോ. അനിൽ മേനോന്റെ കുടുംബവേരുകൾ ഉള്ളത്. ഇതോടെ മൂന്ന് ബഹിരാകാശ യാത്രികരുമായി ബന്ധമുള്ള ഒരു അപൂർവ ജില്ലയായി പാലക്കാട് മാറി. തന്റെ ആദ്യ ബഹിരാകാശ ദൗത്യത്തിന് ഒരുങ്ങുന്ന ഡോ. അനിൽ മേനോൻ, 2024-ൽ സ്പേസ് എക്സിന്റെ (SpaceX) ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ പൊളാരിസ് ഡോൺ (Polaris Dawn) ദൗത്യത്തിലൂടെ ബഹിരാകാശ യാത്ര നടത്തിയ സ്വകാര്യ ബഹിരാകാശ യാത്രിക അന്ന മേനോൻ, ഇന്ത്യയുടെ ഗഗൻയാൻ ദൗത്യത്തിനായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഗ്രൂപ്പ് ക്യാപ്റ്റൻ പ്രശാന്ത് ബാലകൃഷ്ണൻ നായർ എന്നിവരാണ് ആ മൂന്നുപേർ. ഐ.എസ്.ആർ.ഓ.യുടെ ആദ്യകാല വിക്ഷേപണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് തുമ്പയിൽ തുടക്കം കുറിച്ചുകൊണ്ട് ഇന്ത്യയുടെ ബഹിരാകാശ യാത്രയിൽ നിർണായക പങ്കുവഹിച്ച കേരളത്തിലുടനീളം ഈ നേട്ടം വലിയ ആഘോഷങ്ങൾക്കാണ് വഴിതുറന്നിരിക്കുന്നത്.

മിനസോട്ടയിലെ മിനിയാപൊളിസിൽ ജനിച്ച് വളർന്ന അനിൽ മേനോൻ, ഇന്ത്യൻ-ഉക്രേനിയൻ കുടിയേറ്റ ദമ്പതികളുടെ മകനാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് ശങ്കരൻ മേനോൻ കേരളീയനും അമ്മ എലിസബത്ത് സമോയ്‌ലെങ്കോ ഉക്രെയ്ൻ സ്വദേശിയുമാണ്. മെഡിസിൻ, എഞ്ചിനീയറിംഗ്, ബഹിരാകാശ പര്യവേക്ഷണം എന്നിവ സമന്വയിപ്പിച്ചാണ് അദ്ദേഹം തന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം കെട്ടിപ്പടുത്തത്. ഹാർവാർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ന്യൂറോബയോളജിയിൽ ബിരുദം നേടിയ ശേഷം സ്റ്റാൻഫോർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ മാസ്റ്റേഴ്സ് ബിരുദവും മെഡിക്കൽ ബിരുദവും കരസ്ഥമാക്കി. പിന്നീട് എമർജൻസി മെഡിസിനിലും എയറോസ്പേസ് മെഡിസിനിലും അദ്ദേഹം വൈദഗ്ധ്യം നേടി.

ബഹിരാകാശ യാത്രികനാകുന്നതിന് മുൻപ്, മറ്റുള്ളവരെ ബഹിരാകാശത്ത് എത്തിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നതിലായിരുന്നു മേനോൻ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്നത്. 2014-ൽ ഫ്ലൈറ്റ് സർജനായി നാസയിൽ ചേർന്ന അദ്ദേഹം, ഐ.എസ്.എസ്സിലെ ബഹിരാകാശ യാത്രികർക്ക് മെഡിക്കൽ സഹായം നൽകി. 2018 മുതൽ സ്പേസ് എക്സുമായി സഹകരിച്ച് പ്രവർത്തിച്ച അദ്ദേഹം, കമ്പനിയുടെ മെഡിക്കൽ പ്രോഗ്രാം രൂപീകരിക്കുന്നതിൽ നിർണായക പങ്കുവഹിക്കുകയും സ്പേസ് എക്സിന്റെ ആദ്യത്തെ മനുഷ്യസഹിത ദൗത്യങ്ങളുടെ ലീഡ് ഫ്ലൈറ്റ് സർജനായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് 2021-ലാണ് നാസ അദ്ദേഹത്തെ ബഹിരാകാശ യാത്രികരുടെ പരിശീലന ക്ലാസിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുത്തത്. കൂടാതെ യു.എസ് എയർഫോഴ്സ് ഫ്ലൈറ്റ് സർജനായും എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടിക്ക് സമീപമുള്ള മെഡിക്കൽ ക്യാമ്പുകളിലും ഹെയ്തി, നേപ്പാൾ ഭൂകമ്പ ദുരിതാശ്വാസ മേഖലകളിലും അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.

എട്ടുമാസം നീളുന്ന ഈ ഐ.എസ്.എസ് ദൗത്യത്തിൽ, ദീർഘകാലത്തെ ബഹിരാകാശവാസം മനുഷ്യശരീരത്തെ എങ്ങനെ ബാധിക്കുന്നു എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഗവേഷണങ്ങളിലാകും മേനോൻ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുക. ബഹിരാകാശത്തെ ഭാരമില്ലായ്മയിൽ (microgravity) രക്തചംക്രമണം, ഞരമ്പുകൾ, രക്തത്തിന്റെ ഘടന എന്നിവയിലുണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങളെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുക, ബഹിരാകാശ നിലയത്തിലെ കുടിവെള്ള സംവിധാനത്തിൽ നിന്ന് ഐ.വി ഫ്ലൂയിഡുകൾ (intravenous fluids) ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള സാങ്കേതികവിദ്യ പരിശോധിക്കുക, അൾട്രാസൗണ്ട്, ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ്, ഓഗ്മെന്റഡ് റിയാലിറ്റി എന്നിവ ഉപയോഗിച്ചുള്ള മെഡിക്കൽ ഗവേഷണങ്ങൾക്ക് നേതൃത്വം നൽകുക എന്നിവയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാന ചുമതലകൾ. ഭാവിയിലെ ചന്ദ്ര, ചൊവ്വാ ദൗത്യങ്ങളിൽ ബഹിരാകാശ യാത്രികരുടെ ആരോഗ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ ഈ പഠനങ്ങൾ സഹായിക്കും.

ബഹിരാകാശ പര്യവേക്ഷണം മേനോൻ കുടുംബത്തിന് ഒരു ഒത്തുചേരൽ കൂടിയാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ അന്ന മേനോൻ സ്പേസ് എക്സിലെ എഞ്ചിനീയറും ബഹിരാകാശ യാത്രികയുമാണ്. 2024-ൽ നടന്ന പൊളാരിസ് ഡോൺ സ്വകാര്യ ബഹിരാകാശ ദൗത്യത്തിൽ മിഷൻ സ്പെഷ്യലിസ്റ്റായും മെഡിക്കൽ ഓഫീസറായും അന്ന ചരിത്രം കുറിച്ചിരുന്നു. രണ്ട് കുട്ടികളുള്ള ഈ ദമ്പതികൾ, പങ്കാളികളായ ഇരുവർക്കും ബഹിരാകാശ യാത്ര നടത്താൻ ഭാഗ്യം ലഭിച്ച ലോകത്തിലെ അപൂർവം ബഹിരാകാശ കുടുംബങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.

ഇന്ത്യയുടെ ഗഗൻയാൻ ബഹിരാകാശ യാത്രികനായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഗ്രൂപ്പ് ക്യാപ്റ്റൻ പ്രശാന്ത് ബാലകൃഷ്ണൻ നായരുമായി അനിൽ മേനോന് അടുത്ത സൗഹൃദമുണ്ട്. ഹൂസ്റ്റണിലെ സംയുക്ത പരിശീലനത്തിനിടയിലാണ് ഇരുവരും സുഹൃത്തുക്കളായത്. മേനോന്റെ വരാനിരിക്കുന്ന ബഹിരാകാശ ദൗത്യം വൈകാരികമായ ഒരു നിമിഷമാണെന്നും ഇന്ത്യയുമായും കേരളവുമായുമുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബന്ധം അഭിമാനകരമാണെന്നും പ്രശാന്ത് നായർ വ്യക്തമാക്കുകയുണ്ടായി. പാലക്കാട് മുതൽ അന്താരാഷ്ട്ര ബഹിരാകാശ നിലയം വരെയുള്ള ഡോ. അനിൽ മേനോന്റെ യാത്ര ശാസ്ത്രത്തിന്റെയും വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിന്റെയും പര്യവേക്ഷണത്തിന്റെയും ഉദാത്തമായ മാതൃകയാണ്. സോയൂസ് MS-29-ന്റെ കൗണ്ട്ഡൗൺ ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആദ്യമായി ബഹിരാകാശത്തേക്ക് കുതിക്കുന്ന ഈ മലയാളി ഡോക്ടറുടെ ചരിത്ര നിമിഷത്തിനായി കാത്തിരിക്കുകയാണ് ലോകവും കേരളവും.