വാഷിംഗ്ടൺ/ടെഹ്റാൻ: മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ സംഘർഷം ലഘൂകരിക്കുന്നതിനായി അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിൽ നടത്തിവന്ന നിർണ്ണായക വെടിനിർത്തൽ ചർച്ചകൾ പരാജയപ്പെട്ടു. ദോഹയിൽ നടന്ന ചർച്ചകൾ ഒരു കരാറിലെത്താതെ അവസാനിച്ചതായും ഇതിന് ഉത്തരവാദികൾ മറുപക്ഷമാണെന്നും ഇരുരാജ്യങ്ങളും ആരോപിച്ചു. ഇതോടെ മേഖലയിൽ സമാധാനം പുനഃസ്ഥാപിക്കാനുള്ള നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങൾ വലിയ പ്രതിസന്ധിയിലായിരിക്കുകയാണ്. ആഗോള വിപണിയിൽ ഇന്ധനവില കുതിച്ചുയരാനും യാത്രാ മേഖലയിൽ അനിശ്ചിതത്വം തുടരാനും ഈ പരാജയം കാരണമാകുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ.
ഇറാൻ മുന്നോട്ടുവെച്ച കടുത്ത നിബന്ധനകളാണ് ചർച്ചകൾ വഴിമുട്ടാൻ കാരണമായതെന്ന് യുഎസ് സ്റ്റേറ്റ് ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് വക്താവ് മാത്യു മില്ലർ പറഞ്ഞു. “മേഖലയിലെ സായുധ സംഘങ്ങൾക്കുള്ള പിന്തുണ പിൻവലിക്കാൻ ഇറാൻ തയ്യാറാകാത്തത് ചർച്ചകളെ പ്രതികൂലമായി ബാധിച്ചു. സമാധാനത്തിനായി ഞങ്ങൾ ആത്മാർത്ഥമായി ശ്രമിച്ചെങ്കിലും ഇറാൻ വിട്ടുവീഴ്ചയ്ക്ക് തയ്യാറായില്ല,” അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ, അമേരിക്കയുടെ ഏകപക്ഷീയമായ നിലപാടുകളും ഇറാനെതിരെയുള്ള ഉപരോധങ്ങൾ നീക്കാൻ തയ്യാറാകാത്തതുമാണ് പരാജയത്തിന് കാരണമെന്ന് ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം തിരിച്ചടിച്ചു.
ചർച്ചകൾ പരാജയപ്പെട്ടത് ആഗോള സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിൽ കനത്ത ആഘാതമുണ്ടാക്കുമെന്നാണ് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധരുടെ മുന്നറിയിപ്പ്. സ്ട്രെയിറ്റ് ഓഫ് ഹോർമുസ് വഴിയുള്ള എണ്ണ വിതരണം തടസ്സപ്പെടുമെന്ന ആശങ്കയെത്തുടർന്ന് രാജ്യാന്തര വിപണിയിൽ ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില വർദ്ധിച്ചു കഴിഞ്ഞു. കാനഡയുൾപ്പെടെയുള്ള രാജ്യങ്ങളിൽ ഇന്ധനവില ലിറ്ററിന് പുതിയ ഉയരങ്ങളിലേക്ക് എത്താൻ ഇത് കാരണമാകും. കൂടാതെ, ഇറാൻ വ്യോമപാതയിലൂടെയുള്ള വിമാന സർവ്വീസുകൾക്ക് ഏർപ്പെടുത്തിയ നിയന്ത്രണങ്ങൾ തുടരുന്നത് വിമാന ടിക്കറ്റ് നിരക്കുകൾ വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ടൂറിസം മേഖലയെ തകർക്കുകയും ചെയ്യും.
യുദ്ധം ദീർഘകാലത്തേക്ക് നീളുന്നത് ഒഴിവാക്കാൻ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയും മറ്റ് യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളും ഇടപെടണമെന്ന് ആവശ്യമുയർന്നിട്ടുണ്ട്. ചർച്ചകൾ പരാജയപ്പെട്ടതോടെ മേഖലയിൽ കൂടുതൽ സൈനിക വിന്യാസത്തിന് സാധ്യതയുണ്ടെന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾ ആശങ്ക വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് കുടിയേറ്റ പക്ഷികളുടെ സഞ്ചാരത്തെയും പരിസ്ഥിതിയെയും ബാധിക്കുമെന്ന ആശങ്ക പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകരും പങ്കുവെക്കുന്നുണ്ട്. നയതന്ത്ര തലത്തിലുള്ള വാക്പോര് തുടരുമ്പോഴും സാധാരണക്കാരുടെ ജീവിതം കൂടുതൽ ദുസ്സഹമാക്കുന്ന സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയിലേക്കാണ് ഈ പരാജയം വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്. സമാധാനത്തിനായുള്ള പുതിയ വാതിലുകൾ തുറക്കപ്പെടുമോ അതോ സംഘർഷം കൂടുതൽ ശക്തമാകുമോ എന്നാണ് ലോകം ഉറ്റുനോക്കുന്നത്.
